|
BATTALGAZİ
Yüzölçümü.................:
213 km²
Toplam
Nüfusu.............: 28 085 (2000
Genel Nüfus Sayımı'na göre)
Şehir
Merkezi Nüfusu .....: 15 154 (2000
Genel Nüfus Sayımı'na göre)
Nüfus
Yoğunluğu ..........: 167
TARİHİ
DURUMU :
Mala tyanın
ikinci yerleşim yeri olan ve 1988 yılına
kadar Eskimalatya ismi ile anılan İlçemizin
tarihi çok eskidir. Malatya şehrinin ilk kuruluş yeri
bugünkü Bahçebaşı Kasabası içinde
yer alan Aslantepe Höyüğüdür. Bu alan özellikle
M.Ö.XX ve XIX. yüzyıllarda işlek
kervan yollarının kesiştiği bir bölümdür.
O zaman ki Asur ve Urartu kaynaklarında bu yöre
MALDİA, MELİT, MELİDE ve MELİTEA
olarak değişik biçimlerde isimlendirilmiştir.
M.S. I. y. y.da Aslantepe Höyüğündeki bu
yerleşim birimi bugünkü Eskimalatya üzerine
kaymıştır. Dolayısıyla bu
tarihten itibaren 1836 yılına kadar geçen
ve Malatya tarihi olarak anlatılan bölüm aslında
Battalgazi İlçesinin tarihidir.
Romalılar
ve Bizanslılar döneminde büyük
bir şehir haline gelen
Eskimalatya etrafı surlarla çevrilmiş, doğuda
askeri bir üs olarak önem kazanmıştır. Bizans
egemenliğinde olduğu halde yıllarca Sasanilerin
akınına uğramış, VII. y.y.dan
X.y.y.a kadar Araplarla Bizanslılar arasında el değiştirmiştir.
Araplar tarafından MALATİYA adıyla
anılan kent 1101 yılında Danişmentlilerin,
1105 yılında Anadolu Selçuklularının, 1399
yılında ise Osmanlıların eline geçmiştir.
1401 yılında Timurun ordusu tarafından yağmalanmıştır.
Daha sonra Osmanlılarla Memluklular arasında çekişmeye
konu olmuş ve Dulkadiroğullarının yönetimine
girmiştir. 1515de I. Selimin Osmanlı topraklarına
kattığı kent daha sonra Dulkadiriye Eyaletine bağlı
Malatya Sancağının Merkezi yapılm ıştır.
XIX.y.y.ın
başında sürekli ayaklanma ve eşkiya saldırıları
yüzünden şehir harap duruma düşmüş
ve halk kent çevresindeki bağlarda yaşayınca
kentin gelişmesi durmuştur. Doğu
Anadoludaki Osmanlı orduları komutanı Hafız
Mehmet Paşa karargahını Harputtan
Malatyaya taşıyınca halk kenti terketmiş
ve boş kalan evlere askerler yerleştirilince
bağların yoğun olduğu Aspusu yöresine
giden halk geri dönmemiş ve bu mahalde yeni Malatya gelişmeye
başladı. Ordu Nizip savaşı
için Eskimalatyadan ayrılınca kent boş kaldı.
Halk harabeye dönmüş evlere dönmedi. 1839 Mayısından
sonra Eskimalatya eski bir yerleşim birimi olarak varlığını
sürdürdü.
Cumhuriyet
Döneminde Malatyanın il olmasından sonra
Eskimalatyada 1928 yılında b elediye,
1932 yılında nahiye oldu. 1987 yılında
Eskimalatya Belediyesi Encümeninin ittifakla aldığı
kararla ESKİMALATYA ismi ünlü Türk
İslam Komutanı ve Kahramanı Battalgazinin
burada yaşamasından dolayı değiştirilerek
BATTALGAZİ adını aldı.
Eskimalatya Kasabası 19.06.1987 tarih ve 3392
sayılı kanunla (04.07.1987 tarih ve 19507 sayılı
Resmi Gazetede yayımlanmıştır.) ilçe oldu.
01.05.1988 tarihinden itibaren İlçede kuruluşlar
faaliyetlerini sürdürmeye başladılar.
ESKİMALATYA KALESİ:
Bugünkü Battalgazi-Malatya karayolunun Doğu kenarı
ile Derme Çayı arasında kalan ovanın geniş
düzlüğünde yer alır. M.S.79-81 yıllarında
Roma İmparatoru Titus zamanında bir garnizon olarak
yaptırılmıştır.
Roma İmparatoru Trajan (M.S.98-117) tarafından büyütülmüş
ve daha sonra inşaat geliştirilerek MELİTENEnin
şehir suru şekline dönüştürülmüştür.
Abbasiler, Selçuklular, Anadolu Beylikleri, Memluklular ve
Osmanlılar zamanında çeşitli onarımlar ve
eklemeler yapılmıştır. Bugün harap
vaziyette olmakla birlikte tek tük kalıntılarına
rastlanmaktadır.
ESKİMALATYA:
1838 yılına kadar şehir Merkezi olup, yarım
metreden çıkabilecek uygarlık izlerini yansıtan
seramik parçaları ile ilgi çekmekte, çevrede bulunan han,
camiler, türbeler, Namazgah ve hamam kalıntıları
ile yıkılmış anıtlar mevcut olup,
bunların çoğunun İslam Uygarlığı
yapıtları olduğu yapılan araştırmalardan
anlaşılmıştır.
U L U C A M İ:
Türkler, Selçuklu İmparatorluğu döneminde İrandaki
dikdörtgen bir avlunun dört yanına birer eyvan olan
Medrese şemasını camilere uygulamışlardır.
Bu nedenle böyle camilere Eyvanlı veya Medrese planlı
camiiler denmiştir. İranda bu plan camilerin ana
planı olmuş, malzeme olarak tuğla tercih edilmiştir.
Anadolunun fethinden sonra Anadolu Selçukluları teni
yurtlarında daha bol olan taşı kullanmışlar,
yeni planlar uygulamışlardır.
Ulu Camii Selçuklu geleneğini ilimizde temsil eden tek
eser olarak önem taşımaktadır. 1224 yılında
Anadolu Selçuklu hükümdarı 1.Alaeddin Keykubat tarafından
Mimar Yakup Bin Ebubekir El Benna El Malatiye yaptırılmıştır.
Bu camiinin kitabesini hala Malatya Saray Mahallesi Camiinde
olduğu bilinmektedir. Ulu Camiinin 1247 yılında
tadilatı ve tamiratı yapılmıştır.
1515 yılında Memluklular, 1649 yılında
Osmanlılar, 1903 ve 1966 yıllarında ise Vakıflar
Genel Müdürlüğünce onarımı yapılmıştır.
Avlulu, Eyvanlı, Mihrapönü, Tuğla Kubbeli, Çini
İşlemeli, Taş Duvarları ince işçiliği
bakımından zengin, Kubbesi 16 köşeli, tavanı
Nesih yazılı bir Ayet, koyu kahverengi parlak çini
Mozaiklerle süslüdür. Yazı Ustası Ahmet Bin
Yakuptur. Minberi hala Ankara Etnografya Müzesindedir. Büyük
ölçüde restorasyona ihtiyaç vardır.
MELİK SUNULLAH CAMİİ / Vaiz Baba / Vaiz Ocağı:
Bazı kaynaklarda Karacaköy Camii ismi İle anılmakta
olan bu esere halk arasında, Vaiz Baba veya Vaiz Ocağı
ismi de verilmektedir. (A.Gabriel'in Adile Camii ismi ile andığı
bu eseri "Koca Vaiz Türbesi" şeklinde adlandıranlar
da vardır.) Korkusu olanları buraya götürürler. Önemli
bir ziyaretgahtır. Son zamanlarda yeniden inşa ile küçük
bir mescit haline getirilmiştir. Minare kaidesi üzerindeki
Memluk kitabesi 796 h.(1394 m.) tarihlidir. Bu kitabe, minarenin
Memluk Sultanı Melikül-Zahir Berkuk zamanında
Abdullah Hüsnü oğlu Çerkeş tarafından yaptırıldığı
bildirilmektedir
AKMİNARE CAMİİ:
Surun dışında Derme
Deresi kenarında tek minaresi ve tek kubbesi vardır.1573
yılında Zaim Yusuf oğlu Hikmet Bey tarafından
yaptırılmış bir Osmanlı eseridir.
Meydanbaşı Mahallesindedir. Gelecek kuşaklara
kalabilmesi için restore edilmesinde yarar vardır.
KARAHAN
CAMİİ : 1589
yılında Abdullah oğlu Hüsrev Bey tarafından
yaptırılmış olup, İlçemiz Karahan
Mahallesinde bulunmaktadır.
TOPTAŞ
CAMİİ : Surlar
dışındadır. Toptaş mahallesinde olup
kimin veya kimler tarafından yaptırıldığı
bilinmemektedir. 1581 yılında Miralay Hüsrev Bey
tarafından 1827 yılında Musullu İsmail ve
Mustafa Efendiler tarafından onarılmıştır.
Klasik bir Osmanlı Camisidir.
ALACAKAPI
CAMİİ : Alacakapı Mahallesindedir. 1585 yılında
mescit olarak yaptırılan bir Osmanlı eseridir.
SÜTLÜ
MİNARE CAMİİ : Meydanbaşı
mahallesinde surların dışında tek kubbeli ve
minareli camiidir. Yapılış tarihi bilinmemektedir.
16.y.y Osmanlı dönemi eseridir.
HALFETİH
MİNARESİ : Selçuklular zamanından kalmıştır.
Tamamen tuğladan yapılmıştır. Ulu
camiinin benzeridir. 13.y.yda yapıldığı
sanılmaktadır. Sekizgen tuğla kaide üzerine
silindirik olarak yükselir. Firuze renkli çiniler ve Şerefe
altındaki Kufi Kitabe dikkati çekmektedir. Restore
edilmesinde yarar vardır.
EMİR
ÖMER CAMİİ VE TÜRBESİ : 1556
yılında yapılmış bir Osmanlı
eseridir.
ALİ
BABA NAMAZGAHI : 1243 tarihinde Sacettin İshakoğlu
Kemalettin Kamyol tarafından yaptırılan bir Selçuklu
eseridir. Şehir surları dışında
Meydanbaşı mahallesindedir.
SAHABİYYE
KÜBRA MEDRESESİ : 13.y.yda
Alaeddin Keykubat dönemi Selçuklu eseri karakterinde olmakla
birlikte 14.y.yda Emir Cemalettin Hızır tarafından
yaptırıldığı sanılmaktadır.
Ulu Camiinin güneyindedir.
AHMET
DURAN TÜRBESİ : 18.y.yda yapıldığı
sanılan bir Osmanlı eseridir. Seyit Battalgazinin
arkadaşı Ahmet Durana ait olduğu bilinir.
ALİ
BABA TÜRBESİ : İlçemizde aynı adı taşıyan
mezarlığın içinde bulunmaktadır.
KARABABA TÜRBESİ
: Battalgazi Türbesi girişinde aynı adı taşıyan
mezarlığın içindeki türbedir. Karababanın
asıl adının Şeyh Hasan olduğu son
zamanlarda ele geçen bir şiirden anlaşılmıştır.
EDİR
İLE BEDİR TÜRBESİ : Battalgazi İlçesinde
Yatılı İlköğretim Bölge Okulunun kuzey
batısında bulunmaktadır. Dairesel bir duvarın
önünde bulunan tek mezardır.
BEŞ
KARDEŞLER : Battalgazi İlçesinde Ulu Camii karşısındadır.
Harap bir vaziyette bulunmaktadır. Seyit Battalgazinin
çocuklarının bu yerde yattığı söylentisi
yaygındır.
ÜÇ
KARDEŞLER : Battalgazi İlçesi Ulu Camii ile Hötüm
Dede Türbesinin arasında bulunmaktadır.
SEYİT GAZİ
: Seyit Battalgazinin namaz kıldığı
yer olarak bilinmektedir. Kırklar Tepesi altında
Orduzu yolu üzerinde olup İlçe Merkezine uzaklığı
2 Kmdir.
HASAN-İ
BASRİ TÜRBESİ : M.S.7.y.yda Basradan geldiği,
Malatya çevresinde yaşadığı rivayet olunur.
Ermiş bir kişi olarak bilinmektedir. Türbesi Korucuk
üzerindeyken Karakaya Baraj Gölünün oluşmasıyla
Battalgazi İlçesi Kırkkardeşler mevkiindeki yere
taşınmıştır. Türbeye çok sayıda
ziyaretçi, gelmektedir.
SIDDI
ZEYNEP KÜMBETİ : 12.y.y Selçuklu eseri olduğu
sanılmaktadır. Battalgazinin hanımı olan
Zeynep adlı bir kadına ait olduğu söylenir.
KANLI
KÜMBET : 13. ve 14.y.y a ait mimarisinden Selçuklu
eseri olduğu anlaşılmaktadır.
SİLAHTAR
MUSTAFA PAŞA KERVANSARAYI : 637 yılında
IV.Muratın Vezirlerinden Silahtar Bosnalı Mustafa
Paşa tarafından yaptırılmıştır.
68x76 metrelik bir alanda yer alır. Avluya giriş doğusundadır.
Kervansaray kesme taştan yapılmış üzeri
Tonoz sistemi ile örtülmüştür. Yazlık (açık)
,kışlık (kapalı) mekanları vardır.
Her ikisi de dikdörtgen planlıdır. Doğudaki
giriş üzerinde yer alan ve bir yandaki basamaklarla çıkılan
mescidin konumu özgündür. Revaklı cephenin ortası
havuzludur. Ana kapının iki yanında iki hancı
odası bulunur. Doğuya bakan Revaklı cephede altısı
bir yanda , altısıda diğer yanda olmak üzere 12
ocaklı dükkan veya oda vardır.
TURİZM
: Battalgazi turizm bakımından zengin bir ilçedir.
Özellikle tarihi eserlerin her yıl çok sayıda yerli
ve yabancı turist tarafından gezilir.
COĞRAFİ
DURUMU : Battalgazi İlçesi; Malatya İlinin
Kuzey Doğusunda, Kuzey Yarımkürede 38-39 Derecelik Doğu
Meridyenleri ile 38-39 Derecelik Kuzey Paralelleri arasında
yer almaktadır. Doğusu: Elazığ İli (Bugünkü
Karakaya Baraj Gölü) Batısı : Akçadağ
Ovası (Dilek Kasabası)Kuzeyi : Arguvan İlçesi,
Tohma Çayı (Bugünkü Karakaya Baraj Gölü) Güneyi :
Malatya İli Hanımın Çiftliği Kasabası,
Bahçebaşı Kasabası
DAĞLAR-OVALAR-AKARSULAR
:Yer şekilleri bakımından Güneydoğu
Torosların devamı olan Beydağlarının çevrelediği
Malatya Ovasının kuzeyinde yer almakta ve önemli bir
dağı olmayıp tamamen düzlüktür. Önemli
akarsuyu yoktur.
İKLİMİ
: Yazları sıcak ve kurak, kışları
soğuk ve kar yağışlı geçer. Yağışları
Akdeniz üzerinden gelen alçak basınç sağlar. Doğu
Anadolu üzerinde bulunan basınç etkisiyle alçak
basıncın hareketini ağırlaştırarak
devamlı yağış alır. Bununla beraber
hangi mevsim olursa olsun her türlü iklim hareketine elverişlidir.
Yıllık sıcaklık ortalaması 13.5 derece
civarında olup en sıcak günler Haziran-Temmuz aylarında
27-30 derece olduğu görülür. En çok yağış
İlkbahar ve Sonbahar aylarında yağar. Yıllık
ortalama yağış miktarı 400-500 mmyi
bulmaktadır. Deniz seviyesinden yüksekliği 900
metredir.
NÜFUS
: Battalgazi İlçesinin 2000 yılı
Nüfus Sayımına göre İlçe Merkezinin köylerle
birlikte toplam nüfusu 28.085 dır. Nüfusun
15.154 ü İlçe Merkezinde 12.931'i ise köylerde
yaşamaktadır. Nüfusun %85i tarım, %10u
ticaret, %5i çeşitli işlerle uğraşmaktadır.
SOSYAL
DURUM : Eskimalatya Türkler
tarafından alındıktan sonra bölgeye
Türk boyları yerleştirilmeye başlanmıştır.
Bundan sonra hızla gelişen şehirde nüfusun büyük
bir bölümü Türk ve Müslüman halktan meydana gelmiştir.
17 ve 18.y.ylarda oldukça hareketli bir şehir görünümü
alan Eskimalatya 19.y.yın yarısına kadar bu
hareketliliğini sürdürmüştür. 1838 yılında
şehrin bugünkü Malatyaya nakledilmesiyle sosyal
yönden büyük bir gerileme başlamıştır. Bu
durum yakın zamana kadar devam etmiştir.
İlçe
kurulduktan sonra sosyal yaşantı hızla gelişmeye
ve değişmeye başlamıştır. İlçemize
son yıllarda diğer şehirlerden, özellikle
Adıyaman ve Şanlıurfadan büyük ölçüde göç
olmakta ve çevre illerden gelen vatandaşlar yarıcılık
usulü ile yerleşmektedirler.
İlçe
tarımsal sahaların çok olduğu geniş
bir ova üzerine kurulmuştur. İlk
yerleşim yeri surlar içerisinde olup, çoğunluğunu
eski yapılar oluşturmaktadır. Dağınık
bir yerleşmeye sahip olan İlçemiz evleri tipik köy
evi niteliğindedir. Evlerin çoğunluğunun bahçe
içerisinde yapılmış olması dışarıdan
gelen yabancıların kiralık konut bulmasında
zorluk çekmesine yol açmaktadır.
İlçemiz
evlerinin yapı ortalamalarını şöyle sıralayabiliriz.
Kerpiç yapılar %60 ını, karkas yapılar
%25ini, yığma binalar %15ini kapsamaktadır.
İlçemizin tümünde elektrik sorunu tamamiyle çözümlenmiştir.
İlçemiz İmar Planı 30.05.1980 tarihinden
itibaren uygulanmaya konmuş olup imarlı yapılaşmaya
geçilmiştir. İlçemizde içme suyu sorunu tamamen
çözümlenmiştir. İlçemiz kanalizasyonu 1970 yılında
yapılmış olup, günün şartlarına göre
yeterli değildir. İlçemiz kanalizasyonuna ait plan,
proje ve etüdleri İller Bankası Genel Müdürlüğünce
Belediyemiz adına yaptırılmıştır.
Bu güne kadar belediye imkanlarıyla 270 km.
kanalizasyon şebekesi yapılarak hizmete sunulmuştur.
EĞİTİM
VE KÜLTÜR DURUMU : İlçemizde
Tarım ve Köyişleri Bakanlığına bağlı
1 adet ziraat meslek lisesi, Milli Eğitim Bakanlığına
bağlı 2 adet lise, 1 adet imam-hatip lisesi, 1
adet yatılı ilköğretim bölge okulu, 12 adet
birleştirilmiş sınıflı ilköğretim
okulu ve 10 adet de ilköğretim okulu vardır. Bu
okullardan 1 lise, 1 imam-hatip lisesi,
1 ziraat meslek lisesi, 1 yatılı ilköğretim
bölge okulu, 10 ilköğretim okulu ilçe merkezinde, 1 lise,
5 ilköğretim okulu, Hatunsuyu Kasabasında, 1 ilköğretim
okulu Hasırcılar Kasabasında, 12 ilköğretim
okulu da köylerimizde bulunmaktadır.
İSTATİSTİKSİ
BİLGİLERİ : İlçemizde
okuma çağında 5378 öğrenci bulunmaktadır.
Bunun İlköğretim okullarının (1-8) toplam
5251 öğrenci okula devam etmektedir. Okula devam etmeyen
78 öğrenci bulunmaktadır. Okula devamlarıyla
ilgili olarak:
a-
Okul
Müdürlerince öğrenci velileriyle görüşülüp,
rehberlik yapılarak devamları sağlanılmaya
çalışılmış. İlgili çalışmalar
yıl boyunca devam etmektedir.
b-
Okul
yönetimi ve Muhtarlıklarca yapılan resmi tebligatlar
sonucunda ise 2 öğrencinin devamı sağlanmıştır.
c-
222
sayılı Kanuna göre Okula velisi bulunduğu öğrencilerin
devamını sağlamayanlara uygulanan cezai
müeyyide uygulanması hususunda 78 kişiye tebligat yapılmıştır.
d-
Okuma
çağında olup ilçemizden ayrılarak başka
yerde ikamet eden öğrenci sayısı 14 tür.
İlçemizde okuma-yazma oranı % 95tir.
İLÇE
GENELİ ÖĞRETMEN VE ÖĞRENCİ SAYISI
|
|
OKUL
|
ÖĞRETMEN
SAYISI
|
ÖĞRENCİ
SAYISI
|
|
TÜRÜ
|
BAYAN
|
ERKEK
|
TOPLAM
|
KIZ
|
ERKEK
|
TOPLAM
|
|
İLKÖĞR.
OKULLARI
|
98
|
153
|
251
|
2545
|
2706
|
5251
|
|
LİSE
|
12
|
37
|
49
|
595
|
230
|
825
|
|
Z.M.
LİSESİ
|
2
|
17
|
19
|
-
|
165
|
165
|
|
TOPLAM
|
112
|
207
|
319
|
3140
|
3101
|
6241
|
İlçemizde sinema veya tiyatro salonu yoktur. Spor
faaliyetleri açısından tatmin edici bir düzeyde olduğumuz
söylenemez. Okullarımızın kendi aralarında
yaptıkları faaliyetlerin dışında saha
ve malzeme yokluğu nedeniyle kayda değer bir çalışmadan
söz edilemez. Tüm bu olumsuzluklara rağmen İlçemizi
Malatya 1.Amatör Kümede temsil eden bir futbol takımımız
vardır.
EKONOMİK
DURUM : İlçemiz halkının % 85i geçimini
tarımla uğraşarak kazanmaktadır. 4613 adet
çiftçi ailesi mevcuttur. Malatya İlinin en verimli
arazileri Battalgazi ilçesi sınırları içinde
bulunmaktadır. Malatya İlinin bir bölümünün sebze
ihtiyacı Battalgazi ilçesinden karşılanmaktadır.
Son yıllarda sebzecilik konusunda başta domates olmak
üzere biber, patlıcan, salatalık, kavun, karpuz,
ıspanak, marul, maydanoz vb. yetiştiriciliği
fazlası ile yapılmaktadır.
Tarla
ürünlerinde başta buğday olmak üzere en fazla arpa
ve pancar yetiştirilmektedir.
İlçemiz
merkez ve köylerinde 385.469 kayısı ağacından
18.000 ton yaş kayısı üretilmekte olup,
15.000 ton kurutmalık olarak ayrılmakta ve bundan
yaklaşık 4.000 ton kuru kaysı elde
edilmektedir. Ağaç başına verim miktarı
ortalama 50-60 kg.dır.
Ayrıca
Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfımızın
kredileriyle İlçemizde ilk defa 1999 yılında
seracılık başlatılmış ve bugün
itibarıyla toplam 32 adet seraya ulaşılmıştır.
Burada amacımız vatandaşlarımızı
kaysı dışında alternatif bir üretime yönlendirmek
ve ayrıca kış aylarında sebze yetiştirmeye
yönlendirerek daha fazla kazanmalarını sağlamaktır.
İlçemizde
besi hayvancılığı yanında süt hayvancılığı
da geliştirilmeye çalışılmaktadır. 21
aileye 168 Koyun ile 10 adet Koç ve 58 adet Damızlık
Süt ineği dağıtılmış bulunmaktadır.
Küçük
sanayiin kollarından olan her türlü esnaf kendi bünyelerinde
kendilerine ait iş yerlerinde mesleklerini icra
etmektedirler. İlçemizdeki un fabrikasının günlük
üretimi 21 tondur.
İki
adet kayısı kurutma fabrikasından her biri yılda
2.000. ton kayısı işlemekte ve tamamı ihraç
edilmektedir.
İlçemizin
tarımsal yapısı bağ,bahçe ve sebzeciliğe
dayanmaktadır. Sulanabilir arazi fazla olduğundan
İlçemizde tarım ürünlerinin hemen hemen tamamı
yetiştirilmektedir. Sebzecilik üretimi İlçemizde
yaygın olduğundan patlıcan,marul,ıspanak,
domates,biber,kabak,salatalık vb.tarla bitkilerinin tamamı
makineli tarım şeklinde yapılmaktadır.
Arazilerin % 95i sulanabilmektedir. Sulu alanların bir kısmı
Şahnahan Regülatöründen, bir kısmı Derme
Suyundan, bir kısmı sulama maksatlı açılan
kuyulardan ve bir kısmı da Medik Barajı suyu ile
Pınarbaşından sulanmaktadır. Dekara 6 ton
olarak Şeker Pancarı üretimi gerçekleşmektedir.
Malatya
İli genelinde olduğu gibi İlçemizde de en önemli
geçim kaynağı kayısı yetiştiriciliğidir.
Bu sebeple İlçemizdeki yeşil alanların büyük
bir kısmını bahçeler oluşturmaktadır.
Kayısı ağacı sayısı son yıllarda
büyük bir hızla artarak 385.469i geçmiştir. Yeni
tesis edilen kayısı bahçelerinde 80.000 adet kayısı
fidanı bulunmaktadır. Henüz sulama imkanı
bulunmayan arazilerin sulanması ile büyük kayısı
bahçeleri oluşacağı bir gerçektir.
Tarla
ürünleri olarak başta buğday ve arpa gelmektedir. Buğday
ekiliş alanı olarak 1.897 Hektar, arpa ise 467 Hektar
olarak tespit edilmiştir.
İlçemizde
1935 yılında 1450 Dekar arazi üzerine pamuk deneme ve
üretme çiftliği olarak kurulmuş, 1963 yılından
itibaren de Ziraat Okulu adı altında öğretimle
birlikte faaliyetlerini sürdüren Pamuk Deneme ve Üretim çiftliği,1979
yılında kaldırılarak Ziraat Okulunun ismi
Ziraat Meslek Lisesi olarak değiştirilmiş,zirai
ve hayvan varlığı ile demirbaşları
okula devredilmiş, döner sermaye işletmesine dönüştürülmüştür.
Ziraat
mühendisleri ve teknisyenleri tarafından okul ve öğrencilerinin
pratik eğitimleri hizmet içi kurslarla yürütülmektedir.
Bu kurslarda; tarla, bağ, bahçe ziraatı ve büyükbaş
hayvancılığı ile tavukçuluk bölümlerinden
oluşturulmuştur.
Tarımın
diğer bir kolu hayvancılığa gelince; ağırlıklı
olarak sığır besiciliği yapılmaktadır.
Besiciliğin yanında son yıllarda İlçe Tarım
Müdürlüğümüzce yürütülen ırk ıslahı
çalışmaları için inek ithal edilmesiyle süt
inekçiliği oldukça iyi potansiyel oluşturmuştur.
Ayrıca Sosyal Yardımlaşma Vakfımızca da
süt sığırcılığını geliştirmeye
yönelik projelerle hem fakir insanlarımıza gelir
imkanı sağlanmakta ve hem de inek ırkı geliştirilmektedir.
Otlak ve meralarımızın azalmasından dolayı
küçükbaş hayvan varlığımız fazla değildir.
Karakaya
Baraj Gölünün oluşmasıyla, baraj gölünde yapılan
su ürünleri avcılığı baraj kıyılarımızdaki
köylerimize gelir kaynağı oluşturmuştur. Bu
amaçla iki adet su ürünleri kooperatifi 250 üyesi ile
birlikte faaliyetlerini sürdürmeye devam etmektedir.
SANAYİİ
DURUMU : İlçemizde küçük
sanayiinin kollarıyla uğraşan her türlü esnaf
vardır. Bunlar kendi bünyelerinde kendilerine ait işyerlerinde
faaliyetlerini sürdürmektedirler.
İlçemiz
bünyesinde iki adet kayısı kurutma ve bir adette
paketleme fabrikası vardır. Fabrikaların her
birinde ortalama yılda 2000 ton kayısı işlenmekte
ve tamamen ihraç edilmektedir. Fabrikaların her birinde
100 İşçi çalışmaktadır. Kayısı
ürünlerini değerlendirilmesinde önem arzetmektedir.
İlçemizde
1987 yılında kurularak faaliyete geçen özel sektöre
ait bir adet un fabrikası vardır. Un ve kepek imalatı
yapmaktadır. Günlük üretim miktarı 21 tondur.
Vardiyeli olarak 24 saat açık olup, ortalama 13 işçi
çalışmaktadır.
İlçemizde
ayrıca ÖZNESİL Tavuk Çiftliği adı altında
1992 yılında faaliyete geçen, yılda 2.000 000
adet yumurta, 1.600.000 adet civciv kapasiteli tavuk çiftliği
vardır. Günde ortalama 7 kişi çalışmaktadır.
Mormaş
Mobilya Fabrikası Orman Ürünleri, Ağaç ve Mobilya
işletmeciliği. Tam kapasite ile çalıştığı
zaman yılda 2.500 adet yatak odası, 1.000 adet yemek
odası, 1.500 adet oturma odası, 1.000 adet gardırop,
1.000 adet kitaplık, 1.000 adet sandalye 660.00 m2 pencere
üretimi yapılabilir.
KOOPERATİFLER
: İlçemizde 1341 sayılı
Tarım Kredi Kooperatifi vardır. Kendi binasında
İlçe merkezine, Hatunsuyu ve Hasırcılar
Kasabaları ile 12 köyümüze hizmet vermektedir.Karakaya
baraj gölünün oluşması ile Boran ve Toygar köyleri
ile Hasırcılar Kasabasında, Ağılyazı,
Kadıçayırı. Kuluşağı Köylerinde
2 adet su ürünleri (balıkçılık) kooperatifi
vardır.
ULAŞTIRMA
VE ALTYAPI DURUMU : Battalgazi İlçesinin
il merkezine 8 km. uzaklıkta asfalt karayolu bağlantısı
vardır. Ayrıca Hatunsuyu Kasabamızın Malatya
ile direkt bağlantılı yolu vardır. Bütün köylerimizin
yolu mevcut olup, ihtiyaca yeterlidir. Ağılyazı,
Adagören, Meydancık ve Şişman köylerinin
yolları kısmen asfalt ve kısmen stabilizedir. Diğer
köy yollarımızı tamamı asfalttır. 1992
yılında Karakaya Baraj Gölü kenarında sahil
yolu yapımı çalışmalarına başlanmış,
1993 yılında yapıma devam edilmiş fakat
bitirilememiştir.
İlçemizin
doğu-batı-güneydoğu istikametlerine giden
demiryolu vardır. Türkiyenin en uzun demiryolu köprüsü
Karakaya Baraj Gölü üzerinde İlçemiz sınırları
içerisindedir. 2030 metre uzunluktadır. İlçemiz
merkezinde ve Kuluşağı Köyünde olmak üzere
2 demiryolu istasyonu vardır.
Ayrıca
İlçemiz Kadıçayırı Köyü Atabey feribot
iskelesi ile Elazığ İli Baskil İlçesi arasında
1 adet feribot ile baraj gölü üzerinde ulaşım sağlanmaktadır.
POSTA
VE TELEKOMÜNİKASYON HİZMETLERİ:
1-
İlçemizde mevcut bulunan 2753 kapasiteli otomatik santralı
yeterli derecede mevcuttur.
2-
Hasırcılar Kasabası santralı Levent tipi
santral olup, 320 kapasiteli santral yeterlidir. Sistem
kanallıdır. Fiber optik hattı çekilmiştir.
3-
Hatunsuyu Kasabası santralı levent tipi santral olup
499 abonelik santral yeterlidir. Fiber optik kanalla çalışır.
Yeni şebeke yapılmaktadır.
4-
Kemerköprü köyünde dicle markalı otomatik sayısal
santral kurulu olup 192 abonelik santral mevcuttur. Optik
kanaldan çalışmaktadır.
5-
Alişar köyünde dicle markalı otomatik santral kurulu
olup 248 abonelik santral mevcuttur. Fiber optik kanalla çalışır.
6-
Kadıçayırı köyüne levent santral kurulmuş
olup, 392 abone bulunmaktadır.
7-
Kuluşağı köyünde levent tipi 328 hat
kapasiteli abone bunmaktadır.
SAĞLIK
HİZMETLERİ : Battalgazi
İlçe Merkezinde bir sağlık ocağında
5 doktor, 2 sağlık memuru, 2 çevre sağlığı
teknisyeni, 6 hemşire, 8 ebe, 1 memur ve 2 hizmetli
olmak üzere toplam 26 doktor personelle hizmet vermektedir.
Hasırcılar
Kasabası Sağlık Ocağında 1 doktor
3 ebe , 1 hemşire, 1 sağlık memuru ve
1 hizmetli görev yapmaktadır.
Hatunsuyu
Kasabası Sağlık Ocağında 2 doktor,
2 hemşire, 1 sağlık memuru, 4 ebe ve l
hizmetli görev yapmaktadır.
Çolakoğlu
1 Ebe, Kuluşağı 1 Ebe, Alişar 1 Ebe, Kemerköprü
ve Toygar köylerimizde birer sağlık evi
mevcuttur.
MAHALLİ
İDARELERİN DURUMU
BATTALGAZİ
BELEDİYESİ : İlçemiz
belediyesi, 1928 yılında kurularak bu güne kadar
faaliyetlerini devam ettirmiştir. Belediyemiz 1000 m2lik
3 katlı kendi binasında hizmet verme4tedir. 2004 yılı
tahmini bütçesi, 4.000.000.000.000 Tl. olarak belirlenmiştir.
22 memur, 8 şoför, 1 zabıta, 5 daimi işçi, 71
geçici işçi personeli ile hizmet vermektedir. Belediyeye
ait 6 yolcu otobüsü, 2 pikap, 2 kamyon, 3 traktör, 2 binek
aracı, 1 greyder, 2 arazöz, 3 kepçe, 3 yarım otobüs,
2 vidanjör ve 1 Cenaze Arabası mevcut olup faal durumdadır.
İlçemizin imar planı, İller Bankası Genel Müdürlüğünce
hazırlanıp 30.05.1980 tarihinde Bayındırlık
ve İskan Bakanlığınca onaylanarak uygulamaya
girmiştir.
HATUNSUYU
BELEDİYESİ : Belediye Kurulmasına Dair İçişleri
Bakanlığının 30.12.1988 gün ve 88-35367 sayılı
kararı, 31.12.1988 gün ve 20036 sayılı Resmi
Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
26.03.1989 tarihinde yapılan mahalli idareler seçiminde
belediye başkanı seçilmiş olup, 17 memur,
4 geçici işçi olmak üzere toplam 22 personel ile hizmet
vermektedir. 2004 yılı tahmini bütçesi,
927.000.000.000 TL olarak belirlenmiştir.1 adet binek otosu,
4 adet yolcu otobüsü, 2 kamyon, 1 Vidanjör, 1 traktör, su
tankeri ve römork, 1 adet kepçe ,l ambulans, l itfaiye ile
hizmet vermektedir. İçme suyu mevcut olup, halkın su
sorunu bulunmamaktadır. Kanalizasyon belediye imkanlarıyla
% 60 oranında bitirilmiş, halen çalışmalar
devam etmektedir.
HASIRCILAR
BELEDİYESİ : Belediye Kurulmasına Dair İçişleri
Bakanlığının 30.12.1993 tarih ve 93/42723
sayılı kararı,31.12.1993 tarih ve 21805 sayılı
Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
27.03.1994 yapılan mahalli idareler seçiminde belediye başkanı
seçilmiş olup,5 memur, 16 geçici işçi olmak üzere
toplam 22 personel ile hizmet vermektedir. 2004 yılı
tahmini bütçesi 573.519.000.000 TL.dir.1 yolcu otobüsü ,1
binek aracı, l traktör,l yükleyici ,1 itfaiye ve 1 Kamyon
ile hizmet vermektedir. Köy Hizmetlerince açılan derin
kuyu sondaj ile Hüsüllüpınar ve Canbek mahallesi hariç
diğer tüm merkez bu içme suyundan yararlanmaktadır.
Merkezde kanalizasyon mevcuttur.
BATTALGAZİ
SULAMA BİRLİĞİ :
24.06.1998
tarihinde kanalların bakım, onarım ve işletmesini
Devlet Su İşlerinden devir almıştır.
Birliğe Battalgazi, Hatunsuyu, Hasırcılar ve
Dilek belediyeleri ile İlçemize bağlı Boran,
Toygar, Kadıçayır, Kemerköprü, Alişar ile
merkeze bağlı Sütlüce, Küllümağara,
Topraktepe köyleri üyedir.Bakım ve işletmesini yaptığı
toplam ana ve yedek kanalların uzunluğu l22.953
metredir. 2004 Yılı tahmini bütçesi
584.000.000.000.TL. dir. araç olarak l Nisan pikap , l Hidromak
ve 1 Ekskavatör mevcuttur. Personel olarak l Başkan, l inşaat
teknikeri, l ziraat teknisyeni, l sayman, 3 Saka Başı,
l6 sulama işçisi, l şoför, 2 operatör, 5 geçici işçi
ile hizmet vermektedir. Devlet Su İşlerinden alındıktan
bugüne kadar başarılı çalışmalar yürütülmüş
olup, bölgede örnek birlik olarak gösterilmektedir.
KÖYLERİMİZ
: İlçemiz 19.06.1987 tarih
ve 3392 sayılı kanunla kurulmuş olup, ilk kuruluşunda
mevcut olan köylerden Karakaya Baraj Gölünün oluşmasıyla
Adagören, Ağılyazı, Atabey, İmamoğlu,
Fırat, Kösehöyük ve Meydancık köyleri sular altında
kalmıştır. Bu köylerden Atabey, İmamoğlu,
Fırat ve Kösehöyük köylerinin köy tüzel kişilikleri
İçişleri Bakanlığınca kaldırılmıştır.
Ağılyazı ve Meydancık köylerinin kuruluş
çalışmaları tamamlanmıştır. Köy
tüzel kişilikleri devam etmektedir.
Köylerimizin
tamamında elektrik ve telefon vardır. Yalnız Adagören
köyümüzde okul ve camii yoktur. Ağılyazı köyünde
ise Devlet Demiryollarına ait bir binada eğitim ve öğretime
devam edilmektedir. Meydancık köyümüzde camii yoktur.
Bütün
köylerimizin yolu mevcut olup, ihtiyaca yeterlidir. Ağılyazı,
Adagören, Meydancık ve Şişman köylerinin
yolları kısmen asfalt ve kısmen stabilizedir. Diğer
köy yollarımızı tamamı asfalttır.
Bağlı
Bucak ve Köyler : Battalgazi ilçesine bağlı
bucak ve köylerin nüfusu 12.931'dir. Adagören, Ağılyazı,
Boran, Çolakoğlu, Hasırcılar, Hatunsuyu, Kemerköprü,
Kuluşağı, Şişman, Toygar, Yarımcahan,
Meydancık, Kadıçayır, Alişan.
Gezilebilecek
Yerler :
Karakaya
Barajı, Kırkgöz Mevkii, Battalgaziye 8 km. uzaklıktadır.
Karakaya Barajının eski Sıvas yolunun kestiği
mevkiidir. İl Özel İdare Müdürlüğü tarafından
bir dinlenme tesisi yaptırılarak halkın hizmetine
sunulmuştur. Yaz aylarında baraj gölünde yüzmek,
gemi ve sal gezintileri yapmak mümkündür.
Kayserici
Çeşmesi: Battalgaziye 1.5 km. uzaklıkta, demiryolu
hattının yakınındadır. Çeşme
temizliği ve soğuk suyu ile iyi bir mesire yeridir.
Battalgazi
ilçesinin tarihi çok eskilere dayanır. Bundan dolayı
ilçemiz açık bir müze görünümünde olup gezilecek ve
görülecek yerleri hayli çoktur. Bunları kısaca
belirtelim: Ulu Cami 1224 yılında Alaaddin Keykubat
tarafından yaptırılmıştır.
Eskimalatya Kalesi şu an çok harap bir haldedir. Silahtar
Mustafa Paşa Kervansarayı 1637 yılında yapılmıştır.
Musalla Namazgâhı kervan yolları üzerinde yapılan
bir ibadet yeridir. Selçuklu eseri olup kitabesinde 640 Hicrî
tarihini taşımak tadır. Melik Sunullah Camii,
halk arasında "Vaiz Ocağı" veya "Vaiz
Babâ' adıyla da anılır. Hicrî 796 yılında
yapılmıştır. Toptaş Camii ile Karahan
Camii 1583'te yapılmıştır. Emir Ömer Mescit
ve Türbesi 1563'te yapılmıştır. Alacakapı
Camii 1592'de yapılmıştır. Sütlü Minare
Camii, Sahabiye'i Kübra Medresesi harap haldedir. Sıddı
Zeynep Kümbeti, Kanlı Kümbet, Çingene Hanı, Hötüm
Dede Minaresi, Ahmed-i Turan Türbesi, Karababa Türbesi, Edir
ile Bedir Türbesi, Beş Kardeşler, Üç Kardeşler,
Karahan, Seyit Gazi, Abdülvahap Gazi, Hasanbasri (Korucuk), Kırkgöz
Köprüsü.
Böylesi
köklü bir tarihi geçmişe sahip, çeşitli
medeniyetlerin beşiği olmuş bu ilçemizde tarihi
ve turistik değerlerin yeterince bakımlı olmadığı
bir gerçektir. Malatya Valiliği ile ilçe belediyesinin,
atalarımızın yadigârı olan bu önemli yapılara
mutlaka sahip çıkmaları gerekir. Özellikle son birkaç
yıldır kendi kaderi ile baş başa bırakılan
Silahtar Mustafa Paşa Kervansarayı, bir şekilde
özel sektör ile işbirliği yapılarak gelecek kuşaklara
aktarılmalıdır.
Bunların
dışında büyük bir doğal güzelliğe
sahip olan ilçemizin hemen hemen her yerinde piknik yapmak
mümkündür.
|